Ziekenhuizen schakelen over naar volgend crisisniveau en naar gefaseerde afbouw planbare zorg

Het Comité Hospital & Transport Surge Capacity van de FOD Volksgezondheid, met vertegenwoordigers van alle overheden, Defensie, de ziekenhuiskoepels en experten vraagt de Belgische ziekenhuizen om over te schakelen naar de volgende fase (fase 1B). Het betekent dat de ziekenhuizen meer bedden op zowel de gewone afdelingen als op intensieve zorg moeten vrijhouden voor Covid-patiënten. Dat is nodig om het bijzonder snel stijgend aantal ziekenhuisopnames het hoofd te kunnen bieden. Het betekent ook dat de planbare zorg stapsgewijs zal worden afgebouwd.

Uit de cijfers van Sciensano blijkt dat er tussen 9 en 15 oktober gemiddeld 193 ziekenhuisopnames per dag waren. Bijna 2.000 mensen liggen in het ziekenhuis, waarvan 327 op intensieve zorg. De bezetting op intensieve zorg neemt nog wat sneller toe en verdubbelt nu elke elf dagen. Binnen de week overschrijden we - indien de huidige stijging aanhoudt - de kaap van 500 patiënten op intensieve zorg, begin november de kaap van 1.000 bedden.

Concreet moeten de Belgische ziekenhuizen ten laatste tegen maandag 26 oktober de helft van hun erkende intensieve bedden en vier keer dat aantal van hun gewone bedden vrijhouden voor Covid-patiënten. Ook de ziekenhuisnoodplannen gaan opnieuw naar de actiefase. Hierbij treedt de coördinatiecel van elk ziekenhuis (CCZ) in werking.

Verder blijft het spreidingsplan van toepassing. Dat zorgt ervoor dat de zorglast en de druk op het personeel zo gelijkmatig mogelijk worden verdeeld. De spreiding gebeurt eerst binnen het eigen netwerk en binnen de provincie. Wanneer dat niet meer mogelijk is, zal er ook boven het netwerk en boven de provincies gespreid worden. Er wordt prioriteit gegeven aan de spreiding van de Covid-patiënten die nood hebben aan intensieve zorg.

Het voor de helft vrijhouden van bedden voor Covid-patiënten heeft onvermijdelijk gevolgen voor de gewone zorg. Vanzelfsprekend blijven de ziekenhuizen alle dringende zorg opnemen (bv. dringende ingrepen, kankerbehandelingen, dialyse…). De planbare zorg zal stapsgewijs worden afgeschakeld, en wel in deze volgorde:

  1. Activiteiten die gebruik maken van intensieve zorgen.
  2. Klassieke hospitalisaties die geen gebruik maken van intensieve zorgen.
  3. Chirurgische daghospitaalactiviteiten die geen gebruik maken van intensieve zorgen.
  4. Niet-chirurgische daghospitaalactiviteiten (bv. geriatrie, psychiatrie, oncologie).
  5. Raadplegingen, thuishospitalisatie-activiteiten en mobiele teams.

In de ziekenhuizen evolueert alles nu zeer snel. Patiënten stromen toe en afdelingen moeten op een mum van tijd omgebouwd worden, personeel wordt herschikt en op Covid-afdelingen ingezet. Margot Cloet: “Het stelt de zorgverleners voor de tweede keer voor enorme uitdagingen. In de eerste golf werd beslist om midden maart in één keer alle planbare zorg uit te stellen. Nu gebeurt dat stapsgewijs. Keuzes moeten worden gemaakt en zorgverleners moeten de focus houden op zowel Covid- als niet-Covid-zorg. Dat zorgt voor veel stress bij de medewerkers. Het is ondertussen duidelijk dat we op een nieuwe piek afstevenen, misschien nog hoger dan de vorige. We hopen op het gezond verstand bij de burgers om het tij te keren en de besmettingen terug te dringen. Tegelijk roepen we patiënten op om hun dringende zorg niet uit te stellen. Kom bij twijfel steeds langs in het ziekenhuis of raadpleeg je arts.”