Toezicht overheid

Onder impuls van het Vlaamse regeerakkoord, het ten einde lopen van de tweede cyclus van het visitatieconcept en de ontwikkelingen in de Vlaamse ziekenhuiszorg (de accreditatiebeweging en het VIP²[vdt1] ); heeft de Vlaamse overheid in 2012 beslist om het toezicht op de algemene ziekenhuizen te herwerken.

De krijtlijnen van dit toezichtmodel vind je terug op deze pagina. Voor meer informatie, verwijzen we je graag naar de website van Zorg en Gezondheid en Zorginspectie.

Wat houdt het nieuwe toezichtmodel concreet in?

Vanuit het oogpunt om initiatieven van ziekenhuizen in het werken met indicatoren (VIP²) en het nastreven van ziekenhuisaccreditatie te ondersteunen, heeft de minister beslist om over te gaan naar erkenningen van ziekenhuizen en ziekenhuisdiensten voor onbepaalde duur.

In het nieuwe toezichtmodel, worden 2 vormen van toezicht onderscheiden:

  • Systeemtoezicht:
    Bij een systeemtoezicht wordt een ziekenhuis doorgelicht op de wijze waarop ziekenhuisbrede kwaliteitsborgende systemen zijn geïmplementeerd in het ziekenhuis. Het moet de nodige garanties bieden naar de toekomst. Hierbij wordt de organisatie van een ziekenhuis doorgelicht op het vlak van structuren, processen, kwaliteitssystemen, interne controle,…        
    Deze vorm van toezicht is te vergelijken met de vroegere visitaties door de overheid.   
     
  • Nalevingstoezicht:
    Het nalevingstoezicht is gericht op het concreet aftoetsen van de gestelde criteria, die zich zowel op structuur-, proces- als resultaatniveau bevinden. Het geeft met andere woorden aan of de zorg die momenteel wordt gegeven, kwaliteitsvol is.            
    Hierbij werd geopteerd voor een zorgtrajectbenadering. Een zorgtraject is een traject doorheen het ziekenhuis dat door een bepaalde patiëntengroep gevolgd wordt. Zo ziet het traject voor iemand die in het ziekenhuis wordt opgenomen voor een heelkundige ingreep er anders uit dan voor een patiënt die zich aanmeldt omwille van een hartaandoening.

De normen die gehanteerd worden bij een nalevingstoezicht kunnen allemaal aanzien worden als essentiële aspecten voor het garanderen van een cruciale kwaliteit van zorg. Dit maakt dat naast de juridische normen ook andere criteria (op evidentie gebaseerd of aangedragen door de professionals) kunnen opgenomen worden in het uit te werken referentiekader. Het normenkader wordt voorafgaand aan een inspectie transparant gemaakt.

Voor 2013 werd het chirurgisch zorgtraject gekozen; voor 2014/2015 wordt gefocust op het internistisch zorgtraject. In september 2018 starten de inspecties voor het zorgtraject cardiologie.

Worden ziekenhuizen onderworpen aan beide vormen van toezicht?

Wat betreft het systeemtoezicht, heeft de overheid een rol weg gelegd voor de externe (accrediterende) instanties. Dit betekent concreet dat ziekenhuizen die in een accreditatietraject zijn ingestapt (en een accreditatie nastreven voor eind 2017) of hun accreditatie reeds behaalden, worden vrijgesteld van het systeemtoezicht.

Dit impliceert een aanzienlijke administratieve lastenverlaging voor ziekenhuizen in een accreditatietraject. In deze ziekenhuizen wordt een systeemtoezicht slechts toegepast indien (herhaaldelijk) nalevingstoezicht doet vermoeden dat er toch knelpunten zijn in het kwaliteitsbeleid dat gevoerd wordt door de instelling.

Ziekenhuizen die geen ziekenhuisbrede accreditatie nastreven, blijven verder onderworpen aan een systeemtoezicht.

Deze synergie tussen overheidstoezicht en externe doorlichtingen in het kader van accreditatie is aan een aantal voorwaarden onderworpen. Vrijstelling van dit soort systeemtoezicht is enkel mogelijk:

  • indien ziekenhuizen kiezen voor accrediterende organisaties die op hun beurt geaccrediteerd zijn door de 'International Society for Quality in Health Care' (ISQua) en deze accreditatie behaald hebben voor 1 januari 2018;
  • wanneer het ziekenhuis de nodige informatie over het accreditatieproces aanlevert aan de Vlaamse overheid.

Een aantal van onze Vlaamse ziekenhuizen hebben de deadline van 1 januari 2018 niet gehaald. Dit gebeurde omwille van een aantal omstandigheden (onder andere fusies, het invoeren van een elektronisch patiëntendossier, …). De Vlaamse overheid heeft een aantal overgangsmaatregelen voorzien in functie van de datum waarop zij de accreditatie-audit plannen.

 

Na het inspectiebezoek verwerkt Zorginspectie zijn bevindingen in een ontwerpverslag dat pas definitief wordt nadat de geïnspecteerde organisatie de kans kreeg om te reageren op onjuistheden. Dit verslag en de (eventuele) reactie worden bezorg aan het agentschap Zorg en Gezondheid. Zij staan in voor het handhavingsbeleid. Daarmee bedoelen we dat zij verantwoordelijk zijn voor de opvolging van de vaststellingen en beslissingen neemt hoe bepaalde zaken moeten opgevolgd worden en wat er met de erkenning gebeurt.

Alle rapporten worden openbaar gemaakt. Alle inspectieverslagen van de individuele voorzieningen worden op een website geplaatst. Er wordt ook een beleidsrapport gemaakt, waarin alle informatie die men bekomen heeft door de inspecties wordt gegroepeerd en besproken. Daarnaast

 

 

 [vdt1]link leggen naar die deelpagina van onze website